Phân tích chu kỳ trong chuỗi thời gian tài chính Việt Nam: tiếp cận bằng hàm mật độ phổ

Các tác giả

  • Trần Thị Tuấn Anh Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh

DOI:

https://doi.org/10.33301/JED.VI.2686

Từ khóa:

Chu kỳ kinh tế, phân tích phổ, thị trường chứng khoán, thị trường ngoại hối, thị trường tiền tệ

Tóm tắt

Nền kinh tế không tăng trưởng đều đặn theo đường thẳng mà thường dao động quanh một xu thế dài hạn nào đó kết hợp với những dao động ngắn hạn. Bài nghiên cứu này áp dụng phương pháp phân tích phổ để khám phá các chu kỳ tiềm ẩn trong bốn chuỗi thời gian tài chính của Việt Nam đại diện cho thị trường chứng khoán, thị trường ngoại hối và thị trường tiền tệ. Kết quả cho thấy mỗi chuỗi phản ánh những đặc điểm dao động riêng biệt. Tỷ suất sinh lợi VN-Index tiềm ẩn các chu kỳ ngắn hạn 1,5–2 tháng và chu kỳ trung hạn khoảng 6 tháng. Chuỗi tỷ giá VND/USD chứa đồng thời chu kỳ ngắn (1–2 tháng), trung hạn (3–4 tháng) và dài hạn (khoảng 10–11 tháng). Lãi suất liên ngân hàng thể hiện phổ chu kỳ đa tầng với ngắn hạn (khoảng 3,5 tháng), chu kỳ năm (~11 tháng) và dài hạn (1,5–3 năm). Lãi suất trái phiếu chính phủ 5 năm tiềm ẩn nổi bật với các chu kỳ từ 6–11 tháng và chu kỳ dài hạn từ 1,5–3 năm. Sự khác biệt về tính chu kỳ giữa các thị trường hàm ý rằng nhà đầu tư cần chú ý đồng thời đến biến động ngắn hạn do cung–cầu lẫn yếu tố mùa vụ dài hạn, đồng thời nên kết hợp dự báo theo chu kỳ năm để giảm thiểu rủi ro cho danh mục đầu tư.

Tài liệu tham khảo

Beaudry, P., Galizia, D., & Portier, F. (2020). Putting the cycle back into business cycle analysis. American Economic Review, 110(1), 1-47.

Beveridge, S., & Nelson, C. R. (1981). A new approach to decomposition of economic time series into permanent and transitory components with particular attention to measurement of the ‘business cycle’. Journal of Monetary Economics, 7(2), 151-174.

Campbell, J. Y., & Mankiw, N. G. (1990). Permanent income, current income, and consumption. Journal of Business & Economic Statistics, 8(3), 265-279.

Chatterjee, S. (2000). From cycles to shocks: Progress in business-cycle theory. Business Review, 3, 27-37.

Chaudhuri, S. E., & Lo, A. W. (2015, August). Spectral analysis of stock-return volatility, correlation, and beta. In 2015 IEEE signal processing and signal processing education workshop (SP/SPE) (pp. 232-236). IEEE.

Granger, C. W. J. (1966). The Typical Spectral Shape of an Economic Variable. Econometrica, 34(1), 150-161.

Granger, C. W., & Morgenstern, O. (2001). Spectral analysis of New York stock market prices. Econometric Society Monographs, 32, 85-105.

Hodrick, R. J., & Prescott, E. C. (1997). Postwar US business cycles: an empirical investigation. Journal of Money, Credit, and Banking, 29(1), 1-16.

Kose, M. A., Otrok, C., & Whiteman, C. H. (2003). International business cycles: World, region, and country-specific factors. American Economic Review, 93(4), 1216-1239.

Lê Hải Trung (2024). Đo lường chu kỳ tài chính Việt Nam: Ứng dụng phương pháp phân tích quang phổ. Tạp chí Kinh tế - Luật và Ngân hàng, 262, 13-25.

Le, H. (2014). Dynamics of Business Cycles in Vietnam: A comparison with Indonesia and Philippines. Available at SSRN 2460634.

Nelson, C. R., & Plosser, C. R. (1982). Trends and random walks in macroeconmic time series: some evidence and implications. Journal of Monetary Economics, 10(2), 139-162.

Prasad, E., Rogoff, K., Wei, S. J., & Kose, M. A. (2003). Effects of financial globalization on developing countries: some empirical evidence. In India’s and China’s recent experience with reform and growth (pp. 201-228). London: Palgrave Macmillan UK.

Schuster, A. (1898). On the investigation of hidden periodicities with application to a supposed 26 day period of meteorological phenomena. Terrestrial Magnetism, 3(1), 13-41.

Solow, R. M. (1956). A contribution to the theory of economic growth. The Quarterly Journal of Economics, 70(1), 65-94.

Trần Thị Tuấn Anh (2022). Mối liên hệ giữa thị trường chứng khoán các nước ASEAN: Tiếp cập bằng kiểm định nhân quả Granger dạng phổ. Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành Phố Hồ Chí Minh - Kinh tế Và Quản trị Kinh doanh, 17(2), 99-123.

Uebele, M., & Ritschl, A. (2009). Stock markets and business cycle comovement in Germany before World War I: Evidence from spectral analysis. Journal of Macroeconomics, 31(1), 35-57.

Welch, P. D. (1967). The use of fast Fourier transform for the estimation of power spectra: A method based on time averaging over short, modified periodograms. IEEE Transactions on audio and electroacoustics, 15(2), 70-73.

Tải xuống

Đã Xuất bản

30-01-2026

Cách trích dẫn

Trần Thị Tuấn, A. (2026). Phân tích chu kỳ trong chuỗi thời gian tài chính Việt Nam: tiếp cận bằng hàm mật độ phổ. Tạp Chí Kinh Tế Và Phát triển, 343, 22–32. https://doi.org/10.33301/JED.VI.2686